facebook

PORADY

Piwonie (Paeonia) to jedne z najpiękniejszych i najokazalszych bylin uprawianych  w ogrodach .  Mają dekoracyjne  zarówno kwiaty jak i liście.  Są symbolem szczęścia , bogactwa i  dobrobytu. Z pewnością mogą pretendować do miana " Królowych Ogrodów".

Rodzaj Paeonia obejmuje ok. 40 gatunków i ok. 3000 odmian piwoni. Większość z nich to piwonie bylinowe ,  mniejsza część to niewysokie krzewy . W wyniku krzyżowania piwonii krzewiastych z zielnymi  powstał nowy gatunek - Itoh .

.

Piwonie chińskie możemy podzielić pod względem budowy kwiatu:

Piwonie pełne o kulistych kwiatostanach wypełnionych równomiernie rozłożonymi płatkami podobnej wielkości ;

Piwonie półpełne – oprócz szerokich płatków wykształcają także dobrze widoczne pręciki ;

Piwonie anemonowe – posiadają jeden lub kilka okółków szerokich płatków, a w środku widać rozrośnięte, szerokie płatki pręcików ;

Piwonie japońskie – wykształcają jeden lub kilka okółków okazałych płatków, a w środku występują, często kontrastowo zabarwione, wąskie płatki pręcikowe ;

Piwonie pojedyncze – kwiaty o jednym okółku szerokich płatków, w środku zwykłe pręciki 

.

.

Najlepsze stanowisko dla piwonii

.

Piwonie są roślinami światłolubnymi. Najlepiej rosną w miejscach słonecznych lub lekko zacienionych - wtedy też dłużej kwitną . Nie lubią konkurencji w postaci  drzew , krzewów - gdyż będą wtedy cierpiały z powodu nadmiernej suszy i braku składników pokarmowych w glebie .Stanowisko powinno być tak zlokalizowane , aby roślina nie była narażona na silne wiatry ,  powodujące przewracanie  kwiatów i wyłamywanie pędów . Piwonie są roślinami długowiecznymi , zatem można uprawiać je w jednym miejscu nawet przez kilkadziesiąt lat .

.

Rodzaj gleby

.

Piwonie mogą rosnąć w każdej dobrej glebie ogrodowej . Najbardziej korzystna jest gleba gliniasto - piaszczysta  , dobrze i głęboko uprawiona , dostatecznie wilgotna o dużej zawartości próchnicy .    Na glebach piaszczystych rośliny wytworzą więcej pędów i liści , ale słabiej kwitną . Gleby cięższe sprzyjają obfitszemu kwitnieniu , intensywniejszemu wybarwieniu kwiatów , lecz na tych glebach wolniej się rozrastają .  Odczyn podłoża powinien wahać się  pomiędzy 6 a 7 pH . 

.

.

Sadzenie

.

Najlepszą porą do sadzenia piwonii jest jesień . Bardzo ważnym czynnikiem , wpływającym na termin i obfitość kwitnienia piwonii jest głębokość  sadzenia . Korzenie sadzonych roślin ( w zależności od odmiany ) powinny znajdować się na głębokości 3- 5 cm poniżej powierzchni terenu .

.

.

Choroby

.

Szara pleśń ( botrytis paeoniae ) wywołuje następujące objawy : zasychanie młodych pędów , brązowienie i zamieranie pąków kwiatowych , szary nalot na pędach , liściach . Wystąpieniu choroby sprzyja wysoko wilgotność powietrza , zagęszczenie roślin lub też nadmierna ilość azotu pobranego z gleby przez roślinę . Porażeniu pędów w dolnej części sprzyja zbyt ciężka , nieprzepuszczalna gleba . Chore części rośliny należy usuwać i palić . Po stwierdzeniu objawów choroby rośliny opryskać jednym z fungicydów : Biosept 33 SL ( 0,05 % ), Rovral Flo 255 SC ( 0,2%) , Sumilex 500 SC ( 0,1%) ,Teldor 500 SC ( 0,1%). W razie potrzeby zabieg powtórzyć po 10 dniach . Środki stosować naprzemiennie .

.

Rdza piwonii ( cronartium asclepiadeum ) na liściach pojawiają się nierównomiernie rozmieszczone , brązowe lub pomarańczowe , fioletowo obrzeżone plamy . Porażone rdzą liście skręcają się , schną i obumierają .Aby zapobiec występowaniu rdzy nie można dopuszczać do nadmiernej wilgotności gleby i zagęszczenia roślin . Chore  części rośliny należy usuwać i palić . Po stwierdzeniu objawów choroby rośliny opryskać jednym z fungicydów : Amistar 250 SC ( 0,1%), Score 250 EC ( 0,05%) . 

.

Plamistość liści i pędów ( cladosporium paeoniae) na górnej stronie dolnych liści pojawiają się błyszczące , ciemnoczerwone plamy , a na dolnej jasnobrązowe . Zgupowane są na wierzchołku lub przy brzegu liścia . Na młodych pędach pojawiają się owalne , czerwonobrązowe plamy z jaśniejszą obwódką . Z czasem plamy zmieniają barwę na brązową , a ich powierzchnia jest lekko zapadnięta . Późnym latem lub jesienią usuwać zaschnięte części nadziemne . Rośliny przycinać nisko nad powierzchnią podłoża . Po stwierdzeniu objawów choroby rośliny opryskiwać kilkakrotnie co 10 dni , naprzemiennie stosując środki : Bravo 500 SC ( 0,2%) , Discus 500 WG ( 0,03%) , Sarfun 500 SC ( 0,1%) , Topsin M 500 SC ( 0,1%).

.

.

Szkodniki

.

Nicienie ( meloidogyne sp. ) - na korzeniach zaatakowanych roślin w wyniku zasiedlania ich przez szkodniki pojawiają się zgrubienia i deformacje . Rośliny słabo kwitną i rosną . Zwalczanie nicieni jest trudne . Można stosować preparaty doglebowe , jednak ze względu na ich dużą toksyczność , używanie wielu z nich jest w amatorskiej uprawie zabronione . Porażone rośliny należy wykopać i niszczyć , a zainfekowane podłoże w miarę możliwości wymienić . Innym sposobem pozbycia się nicieni jest kąpanie karpy w gorącej wodzie przez pół godz. w temperaturze 49 stopni lub przez godzinę w temperaturze 43,5 stopnia Zabieg przeprowadzamy w okresie spoczynku roślin . 

.

Niesobka chmielówka ( hepialus humuli ) - gąsienice tego motyla mogą atakować podziemne części piwonii . Na korzeniach , poprzegryzanych lub ponadgryzanych znaleźć można niewielkie , białawe lub żółtawe gąsienice z ciemnymi brodawkami . Uszkodzone rośliny przestają rosnąć , więdną i zamierają .

.

Kruszczyca złotawka ( cetonia aurata )- chrząszcze żywią się głównie pyłkiem ale niekiedy mogą uszkadzać płatki .

.

Ogrodnica niszczylistka ( phyllopertha horticola )-na płatkach kwiatów i liści pojawiają się nieregularne dziury wygryzione przez chrząszcze .

Po zauważeniu chrząszczy rośliny opryskać jednym z preparatów : Decis 2,5 EC ( 0,03%-0,05%) , Fastac 100EC (0,025%-0,05%) , Sumi-Alpha 050 EC ( 0,02%) 

.

.

Podlewanie

.

Piwonie bardzo dobrze znoszą okresowe susze. Nie trzeba ich często nawadniać . Jednak w dłuższych , gorących , bezdeszczowych okresach , zwłaszcza podczas obfitego kwitnienia konieczne jest podlewanie tych roślin co 7 -10 dni jednorazową dawką ok 20 litrów wody na roślinę . Trzeba pamiętać , by przy podlewaniu nie zwilżać liści , gdyż sprzyja to rozwojowi szarej pleśni . Należy unikać polewania kwiatów , gdyż pod ciężarem  zmoczonych kwiatów łatwo pokładają się i wyłamują. Dostarczanie odpowiednich ilości wody jest najważniejsze w okresach: od chwili ukazania się pierwszych pąków kwiatowych do całkowitego rozwinięcia kwiatów i później podczas tworzenia pąków  z których wyrosną pędy w następnym roku , a więc od połowy lipca do początku sierpnia  .

.

.

Nawożenie

.

Piwonie są bardzo żarłocznymi roślinami . Żeby obficie kwitły trzeba je odpowiednio dokarmiać . Nawożenie mineralne stosuje się na wiosnę przed rozpoczęciem wegetacji . Można je nawozić wieloskładnikowymi nawozami mineralnymi których stosunek NPK wynosi 1:2:2 , 1:1:2 lub 1:1:1 w ilości 40-60 gram na roślinę . Do końca czerwca rośliny można nawozić kilkakrotnie wieloskładnikowymi nawozami płynnymi . Nawozy rozsypuje się dookoła rośliny i lekko zagrabia z podłoża . Można stosować kompost lub dobrze rozłożony obornik w dawce ok . 150 gram na 1 metr kwadratowy . Rośliny dobrze reagują na nawozy  , które wolno działają . Wolno rosnące piwonie jest o wiele łatwiej przenawozić niż zagłodzić . Aby zwiększyć zawartość próchnicy w podłożu warto zastosować więcej nawozu organicznego przed sadzeniem . Zbyt obfite nawożenie azotowe powoduje nadmierny wzrost łodyg , które przewracają się . Zwiększa się także wrażliwość roślin na choroby grzybowe . Aby uniknąć  przenawożenia roślin azotem można je zasilać wiosną fosforem i potasem . Składniki te zapobiegają wyleganiu łodyg i sprzyjają kwitnieniu . Jeśli zachodzi potrzeba można stosować nawozy azotowe w małych dawkach nie później niż na początku lata , aby pędy zdążyły wejść w spoczynek przed zimą . 

.

.

Kopanie i dzielenie 

.

Optymalnym terminem kopania jest koniec lata , początek jesieni . Prostym sposobem rozmnażania jest podział karp rozrośniętych roślin . Do podziału nadają się najlepiej kilkuletnie okazy . W ten sposób można odmłodzić rośliny i pobudzić je do wzrostu . Sadzenie starych , przerośniętych korzeni jest jedną z przyczyn słabego wzrostu i kwitnienia piwonii . Wykopaną karpę należy podzielić na fragmenty liczące 3-5 pąków . Można też podzielić karpę na fragmenty z 1-2 pąkami , otrzymując w ten sposób większą ilość sadzonek , ale uzyskanie z nich  roślin o odpowiednich rozmiarach trwa dłużej .  Największe , zbyt długie korzenie można skrócić do długości 12-15 cm . Karpy w zależności od odmiany mają budowę mniej lub bardziej zwartą . Sadzonki odcinamy dużym , ostrym nożem lub sekatorem , tak aby powierzchnie cięcia były jak najmniejsze . Jeśli znajdziemy chore i zgniłe części korzenia lub pędu wycinamy je aż do zdrowego miejsca . Po podziale powstałe rany zaleca się pokryć środkiem grzybobójczym lub miałem z węgla drzewnego . Sadzonki staramy się jak najszybciej posadzić na docelowym miejscu , aby nie przeschły . 

.

.

Przygotowanie do zimy

.

Nie ścinamy pędów bezpośrednio po kwitnieniu , lecz czynimy to jesienią ( w październiku ) , kiedy pędy piwonii są połamane , przebarwione na żółto , czerwono lub brunatno  ścinamy tuż przy samej ziemi , wszystkie części rośliny palimy , nie kompostujemy . Zapobiega to występowaniu chorób grzybowych w kolejnym roku .               

W pierwszym roku po wysadzeniu zalecane jest zabezpieczenie roślin przed mrozem . Materiał użyty do okrywania powinien być dość przewiewny , trudno gnijący - geowłóknina . Wiosną gdy ustąpi niebezpieczeństwo wiosennych  przymrozków okrycie należy usunąć  . 


stat4u